هدف از ایجاد بازارچه های مرزی اشتغال زایی به عنوان مهمترین هدف ، جلوگیری از مهاجرت مرزنشینان، جلوگیری از تجارت غیرقانونی ساكنان مناطق مرزی، جلوگیری از سوءاستفاده شبكههای قاچاق از افراد بومی برای حمل و نقل كالا و ... میباشد.
بازارچه های مرزی تا حدودی علاوه بر سرعت بخشیدن به تجارت درامر صادرات غیرنفتی،در رشد و شكوفایی و توسعه اقتصادی منطقه نیز مفید بوده و كمك بزرگی در اشتغال زایی هر منطقه دارد و علاوه بر اشتغال مستقیم تعداد زیادی از مردم منطقه اطراف بازارچه ها، موجبات اشتغال غیرمستقیم عده زیادی از ساكنان منطقه را نیز در ارتباط با حمل و نقل و تهیه كالاهای صادراتی فراهم می آورد .
از مزایای ایجاد بازارچه های مرزی میتوان به موارد زیر به طور اجمالی اشاره نمود :
- ایجاد اشتغال در مناطق مرزی
- گردش نقدینگی
- جریان داد و ستد تجاری
- تامین امنیت اقتصادی
- ایجاد امنیت سیاسی مرزهای زمینی
- ایجاد امنیت اجتماعی
- افزایش تولید
- افزایش سرمایه گذاری محلی و خارجی
بازارچه مرزی سیف سقز :
بازارچه سیف سقز محوطه ای است واقع در كیلومتر 60 جاده سقز - مریوان كه از سال 1377 فعالیت خود را در زمینه صادرات و واردات شروع نموده است . این بازارچه در نقطه صفر مرزی كه از طرف ایران به روستای بسطام و آخرین روستای منتهی به آن از طرف عراق "میشیاو" میباشد كه به آن منطقه از طرف كشور عراق "دره شیلیر" گفته میشود . فاصله آن تا اولین شهر عراق (پینجوین) تقریباْ 50 كیلومتر است .
در این بازارچه میتوان در كلیه زمینه های اقتصادی مربوط به صادرات و واردات بغیر از ترانزیت فعالیت نمود .
احداث این بازارچه یكی از مهمترین اقدامات برای ایجاد اشتغال در منطقه طی سالهای اخیر بوده است و علیرغم كمبودها و محدودیت های فراوان رفاهی و خدماتی روند گسترش مبادلات در این بازارچه و استقابل تجار و پیله وران بسیار قابل توجه است .
تعداد پلیه وران :
تعداد پلیه وران دارای كارت پیله وری در حال حاضر 110 نفر میباشد كه 85 نفر آنان دارای كارت بازرگانی میباشند .
اقلام وارداتی و صادراتی :
اقلام به نسبت فصل متغیر است اما معمولا میوه و تره بار - انواع فرش ماشینی - گونی پلاستیكی - لوله و اتصالات پولیكا - پتو - تخته سه لا - سیمان - انواع شلنگ و قفل - مایع ظرفشویی - بشكه و تانكر نفت - كیك - بیسكویت - نوشابه - ترشی - رب و خیارشور - انواع كولر و یخچال از اقلام صادراتی است و در مقابل واردات بیشتر ضایعات آهن است . اقلام مورد توجه بازرگانان شكر- موز - چای - انواع لوازم خانگی - مصنوعات فلزی مورد نیاز منطقه است كه از نظر قانونی تا كنون امكان واردات آنها از طریق بازارچه فراهم نشده است .
مشكلات خاص بازارچه سیف سقز :
- نداشتن جاده دسترسی مناسب به بازارچه خصوصاْ از طرف مرز عراق
- وجود پیچ های خطرناك و صعب العبور در جاده اصلی سقز - مریوان
- مقررات سخت گمركی در خصوص محدودیت صادرات و واردات، هم در زمینه حقوقی و تعرفه صادره
وضعیت عمران بازارچه :
بازارچه سیف در زمینی به مساحت یك هكتار قرار دارد و جز چند اتاقك فاقد هرگونه امكانات و تاسیسات میباشد گرچه در اجرای طرح تیپ عمران و توسعه بازارچه ها ، نیازهای بازارچه سیف نیز دیده شده است و سامان دهی آن جزو اولویت های برنامه متولیان امر میباشد . در حال حاضر وضعیت عمرانی بازارچه بسیار نامناسب است وكار قابل توجهی كه بتواند در راستای توسعه بازارچه باشد انجام نشده است .
جهت توسعه بازارچه و تقویت مبادلات مرزی از این كانال اقدامات عمرانی آماده سازی و طراحی عرصه عمومی بازارچه - احداث سایت اداری - انبار و بارانداز - نمازخانه و افزایش سرویس های بهداشتی موجود و مهمتر از همه مرمت و بازسازی جاده اصلی دسترسی ، همكاری و هماهنگی كشور همسایه برای بهسازی 10 كیلومتر جاده در آن سوی مرز از اهم نیازهای عمرانی بازارچه سیف سقز میباشد .
پیشنهادات برای توسعه مبادلات مرزی و حدف معضل قاچاق :
- شناسایی اقلام عمده مورد نیاز منطقه و ایجاد تسهیلات مناسب برای واردات كنترل شده این اقلام ؛این تسهیلات میتواند شامل كاهش تعرفه های گمركی - حذف مقررات دست و پاگیر اداری خصوصا در سیستم گمرك - تقویت هرچه بیشتر بازارچه های مرزی اعم از توسعه عمرانی بازارچه ها - تشویق تجار و پیله وران و اهالی مرزنشین برای فعالیت و انعطاف در سیستم اداری حاكم بر بازارچه ها
- برقراری تعامل دائمی با طرف های عراقی و حذف نگاه امنیتی از مبادلات مرزی و ترددهای مرزی تجار و پیله وران در منطقه
- برگزاری مداوم جلسات مشترك با طرف های عراقی به منظور بررسی و شناخت در رفع مشكلات
- تقویت همه جانبه بازارچه های مرزی ازطرف همه دستگاههای ذیربط به اعمال قوانین و مقررات تسهیل شده و جلوگیری از اعمال سلیقه - ایجاد اعتماد در بین فعالین اقتصادی و بازرگانی منطقه مبنی بر ثبات مقررات و همكاری سیستماتیك دستگاههای متولی
تعاونیهای مرزنشینی شهرستان سقز :
تعاونیهای مرزنشینی با هدف تامین نیاز ساكنان مناطق مرزی تشكیل شده اند . گرچه تعاونیهای مرزنشین كشور دارای چندین دهه فعالیت هستند اما در استان كردستان تاریخچه تعاونیهای مرزنشین به سال 1378 برمیگردد و فقط چند سال است كه تامین نیاز مرزنشینان از طریق شركتهای تعاونی تجربه میشود .
در شهرستان سقز 3 تعاونی مرزنشین به شرح زیر به ثبت رسیده است :
- تعاونی 1043 مرزنشینان مركزی
- تعاونی 1274 مرزنشینان سرتون
- تعاونی 1371 مرزنشینان زیویه
مجموعه قوانین و مقررات صادرات و واردات

آمار شش ماهه اول سال 84
| شاخص | ارزش دلاری | وزن (كیلوگرم) |
| صادرات |
4616409 |
3805072 |
| واردات |
30600 |
180000 |